TÜRK ARŞİV BELGELERİNE GÖRE 1934 ERİVAN KÜRDOLOJİ KONGRESİ
Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi · 31.05.2026 · 27 (51) · 831-846
DOI: 10.21550/sosbilder.1879878 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, online erschienen am 31.05.2026. Verfasst von İsmigül Çetin. Die Arbeit nennt 16 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Kürt çalışmaları Rusya İmparatorluğu’nda yayılma politikası için bir araç olurken onun mirasını alan Sovyet Rusya ve Ermenistan Sovyet Cumhuriyeti’nde sosyalist devrim için kullanılmıştır. Leningrad ve Erivan merkezli kültürel-siyasal faaliyetler sayesinde Kürtler arasında okuryazarlık oranı artmış, yeni bir entelektüel Kürt zümresi ve kurumsal bir Kürdoloji alanı ortaya çıkmıştır. Bu çalışmaların en önemli mihenk taşlarından biri 1934’te Erivan’da düzenlenen Kürdoloji Kongresi’dir. Kürdoloji kelimesinin yaygın olarak kullanılmasına vesile olan bu kongrede alfabe ve imla çalışmaları yapılmıştır. Sovyet kaynakları bu süreci Lenin-Stalin’in milliyetler siyasetinin ve görünüşte millî, içerik bakımından sosyalist bir Kürt kültürü yaratma çabasının ifadesi olarak sunarken; kuruluşundan itibaren yaşadığı ayrılıkçı Kürt isyanlarından dolayı Türkiye, bu faaliyetleri, özellikle de Erivan merkezli Kürt çalışmalarını, sınırlarının hemen ötesinde bir Kürt özerkliği ve bağımsızlık fikrini besleyen propaganda ve teşkilatlanma girişimleri olarak değerlendirmiştir. Çalışmanın amacı, 1934 Erivan Kürdoloji Kongresi’nin Türk makamlarınca nasıl değerlendirildiğini, Sovyetlerin Kürt politikası karşısında Türkiye’nin güvenlik kaygılarını arşiv belgeleri ışığında analiz etmektir.
Zitieren
APA
Çetin, İ. (2026). TÜRK ARŞİV BELGELERİNE GÖRE 1934 ERİVAN KÜRDOLOJİ KONGRESİ. Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 27(51), 831-846. https://doi.org/10.21550/sosbilder.1879878
Vancouver
Çetin İ. TÜRK ARŞİV BELGELERİNE GÖRE 1934 ERİVAN KÜRDOLOJİ KONGRESİ. Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2026;27(51):831-846. doi:10.21550/sosbilder.1879878
BibTeX
@article{etin2026,
author = {Çetin, İsmigül},
title = {TÜRK ARŞİV BELGELERİNE GÖRE 1934 ERİVAN KÜRDOLOJİ KONGRESİ},
journal = {Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi},
year = {2026},
volume = {27},
number = {51},
pages = {831--846},
doi = {10.21550/sosbilder.1879878}
}
EUVIMED