Antik Yunan’dan Günümüze Eğitim ve Felsefe Arasındaki Bağın Tarihsel Gelişimi
Gaziantep University Journal of Social Sciences · 30.07.2026 · 25 (3) · 951-975
DOI: 10.21547/jss.1872459 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Gaziantep University Journal of Social Sciences, online erschienen am 30.07.2026. Verfasst von Buket Kayışlı Arkadaş. Die Arbeit nennt 92 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Çalışma, Antik Yunan’dan günümüze eğitim ile felsefe arasındaki ilişkinin tarihsel gelişimini normatif ve kavramsal bir çerçevede incelemektedir. Çalışmada “eğitim ve felsefe arasındaki bağ”, eğitim kurumlarının ayrıntılı kurumsal tarihi olarak değil; eğitime ilişkin felsefi düşüncenin farklı dönemlerde hakikat, erdem, fayda, otorite, özgürlük, özerklik, adalet ve toplumsal sorumluluk gibi kavramlar etrafında nasıl yeniden kurulduğu sorusu üzerinden ele alınmaktadır. Tarihsel-felsefi literatür incelemesine dayanan bu nitel derleme çalışmasında, Antik Yunan’da Sofistler, Sokrates, Platon ve Aristoteles’in eğitim anlayışları; Helenistik ve Roma dönemlerinde etik kendilik inşası, retorik, hukuk ve kamusal görev bilinci; Orta Çağ’da kilisenin epistemolojik otoritesi, skolastik düşünce ve üniversiteleşme; Rönesans, Reform, Bilimsel Devrim ve Aydınlanma’da ise hümanizm, özgür düşünce, akıl, deneyim ve bireysel özerklik tartışılmıştır. Modern ve çağdaş dönemde Rousseau, Dewey, Freire ve güncel eğitim felsefesi tartışmaları üzerinden eğitimin demokratik katılım, eleştirel bilinç, epistemik sorumluluk, toplumsal adalet ve teknolojik-etik sorunlarla ilişkisi değerlendirilmiştir. Çalışmanın temel savı, eğitim tarihinin yalnızca dönemlerin ardışık aktarımı olarak değil, eğitimin neye hizmet etmesi gerektiği sorusu etrafında şekillenen süreğen felsefi gerilimler üzerinden okunması gerektiğidir. Bu yönüyle çalışma, çağdaş eğitim anlayışının eleştirel düşünme, özerklik, etik yönelim, demokratik sorumluluk ve birey-toplum ilişkisi bakımından dayandığı düşünsel temelleri görünür kılmayı amaçlamaktadır.
Zitieren
APA
Arkadaş, B. K. (2026). Antik Yunan’dan Günümüze Eğitim ve Felsefe Arasındaki Bağın Tarihsel Gelişimi. Gaziantep University Journal of Social Sciences, 25(3), 951-975. https://doi.org/10.21547/jss.1872459
Vancouver
Arkadaş BK. Antik Yunan’dan Günümüze Eğitim ve Felsefe Arasındaki Bağın Tarihsel Gelişimi. Gaziantep University Journal of Social Sciences. 2026;25(3):951-975. doi:10.21547/jss.1872459
BibTeX
@article{Arkada2026,
author = {Arkadaş, Buket Kayışlı},
title = {Antik Yunan’dan Günümüze Eğitim ve Felsefe Arasındaki Bağın Tarihsel Gelişimi},
journal = {Gaziantep University Journal of Social Sciences},
year = {2026},
volume = {25},
number = {3},
pages = {951--975},
doi = {10.21547/jss.1872459}
}
EUVIMED