Halide Edib Adıvar'ın Milli Mücadele ve Mustafa Kemal Paşa Hakkındaki Değerlendirmeleri
Gaziantep University Journal of Social Sciences · 30.04.2026 · 25 (2) · 823-841
DOI: 10.21547/jss.1702617 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Gaziantep University Journal of Social Sciences, online erschienen am 30.04.2026. Verfasst von Gültekin K. Birlik. Die Arbeit nennt 46 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Halide Edib Adıvar Mütareke Dönemi’nde ilk olarak, İstanbul’daki mitinglerde yaptığı konuşmalarla adından söz ettirmiştir. İstanbul’un resmi işgalinden sonra Anadolu’ya geçmiş ve Mustafa Kemal Paşa’nın başlatmış olduğu Millî Mücadele içinde yer almıştır. Millî Mücadelede çeşitli gönüllü çalışmalarda bulunmanın yanı sıra, Batı Cephesinde de görev almıştır. Bu süreçte Mustafa Kemal Paşa ve Millî Mücadele hakkında çeşitli gözlemlere sahip olmuş ve bu gözlemlerini yazdığı eserlerde dile getirmiştir. Halide Edib Adıvar yazdığı eserlerde, Padişahın Mustafa Kemal Paşa’dan aldığı güvence ile Meclis-i Mebusanı kapattığını, Mustafa Kemal Paşa’nın da zaten Meclis-i Mebusanı kapattırıp harbiye nazırı olmak istediğini iddia etmiştir. Bunun yanı sıra eserlerinde, İzmir’in işgali sonrasında Millî Mücadelenin çete harbi (Kuva-yı Milliye) şeklinde halk tarafından başlatıldığı, liderlerin rolünün belirleyici olmadığı; Millî Mücadelenin kendiliğinden yürüdüğü, Mustafa Kemal Paşa’nın günlük politikaları yürüttüğü ve Millî Mücadelenin gelecekte nasıl bir şekil alacağı hakkında Mustafa Kemal Paşa’nın bir fikrinin olmadığı; Başkomutanlık Yasası ile Mustafa Kemal Paşa’nın bir “askeri diktatör” haline geldiği yönünde tespitlerde bulunmuştur. Yapılan incelemenin sonucunda, bu tespit ve iddiaların tarihsel gerçeklere uygun olmadığı görülmüştür. Halide Edib Adıvar’ın bazen tarihsel olayları tam olarak kavrayamamasının, bazen de 1925 ile 1939 yılları arasında yurt dışında yaşamak durumunda kalmasının, Mustafa Kemal Paşa ve Millî Mücadele hakkında hatalı yorumlar yapmasına neden olduğu anlaşılmaktadır.
Zitieren
APA
Birlik, G. K. (2026). Halide Edib Adıvar'ın Milli Mücadele ve Mustafa Kemal Paşa Hakkındaki Değerlendirmeleri. Gaziantep University Journal of Social Sciences, 25(2), 823-841. https://doi.org/10.21547/jss.1702617
Vancouver
Birlik GK. Halide Edib Adıvar'ın Milli Mücadele ve Mustafa Kemal Paşa Hakkındaki Değerlendirmeleri. Gaziantep University Journal of Social Sciences. 2026;25(2):823-841. doi:10.21547/jss.1702617
BibTeX
@article{Birlik2026,
author = {Birlik, Gültekin K.},
title = {Halide Edib Adıvar'ın Milli Mücadele ve Mustafa Kemal Paşa Hakkındaki Değerlendirmeleri},
journal = {Gaziantep University Journal of Social Sciences},
year = {2026},
volume = {25},
number = {2},
pages = {823--841},
doi = {10.21547/jss.1702617}
}
EUVIMED