Genel İradeden Kategorik Buyruğa: Kant’ın Ahlak Felsefesinde Rousseau’nun Dönüştürücü Etkisi
Kaygı. Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi · 30.09.2026 · 25 (2) · 508-530
DOI: 10.20981/kaygi.1923031 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Kaygı. Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi, online erschienen am 30.09.2026. Verfasst von Ümit Taştan und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 28 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışma, Jean-Jacques Rousseau’nun siyaset felsefesi bağlamında geliştirdiği ahlaki özgürlük ve genel irade kavramlarının, Immanuel Kant’ın ahlak felsefesinde nasıl bir dönüşüme uğrayarak özerk irade ve kategorik buyruk kavramlarına temel oluşturduğunu incelemektedir. Rousseau’nun modern felsefedeki yeri genellikle siyaset teorisi ile sınırlandırılsa da Kant’ın onu “ahlak dünyasının Newton’u” olarak nitelemesi, bu etkilenimin boyutunu görmek bakımından önemlidir. Bu boyutu ortaya koymak üzere çalışma, Rousseau’nun “kendi koyduğumuz yasaya itaat etmek özgürlüktür” önermesinin Kant’ta iradenin özerkliği ilkesine nasıl dönüştüğüne odaklanmaktadır. Rousseau’da bireyi dürtülerinin kölesi olmaktan kurtaran ahlaki özgürlük fikri, Kant’ta insanın kendi belirlediği yasaya itaat etmesi gerektiği fikri ile sistematik bir yapıya kavuşmuştur. Ayrıca Rousseau’nun bireyler arasında eşitlik ve karşılıklı saygıya dayanan toplum ideali, Kant’ın insanı salt bir araç değil, kendinde bir amaç olarak gören ahlak anlayışına zemin hazırlamıştır. Yukarıda ele alınan dört kavram ışığında bu çalışma, Kant’ın pratik felsefesinin Rousseau’nun siyasal ve ahlaki düşüncelerinin sistematik bir yeniden yorumu olarak okunabileceğini savunmaktadır. Bu bağlamda Rousseau’nun genel irade anlayışından Kant’ın ahlaki yasa öğretisine uzanan güçlü bir kavramsal sürekliliğin bulunduğu ileri sürülmektedir.
Zitieren
APA
Taştan, Ü., & Evren, M. (2026). Genel İradeden Kategorik Buyruğa: Kant’ın Ahlak Felsefesinde Rousseau’nun Dönüştürücü Etkisi. Kaygı. Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi, 25(2), 508-530. https://doi.org/10.20981/kaygi.1923031
Vancouver
Taştan Ü, Evren M. Genel İradeden Kategorik Buyruğa: Kant’ın Ahlak Felsefesinde Rousseau’nun Dönüştürücü Etkisi. Kaygı. Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi. 2026;25(2):508-530. doi:10.20981/kaygi.1923031
BibTeX
@article{Tatan2026,
author = {Taştan, Ümit and Evren, Mehmet},
title = {Genel İradeden Kategorik Buyruğa: Kant’ın Ahlak Felsefesinde Rousseau’nun Dönüştürücü Etkisi},
journal = {Kaygı. Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Felsefe Dergisi},
year = {2026},
volume = {25},
number = {2},
pages = {508--530},
doi = {10.20981/kaygi.1923031}
}
EUVIMED