Hekimlerin Hastane Tıbbi Atık Yönetimi Bilgi ve Farkındalık Düzeyleri ile Bir Müdahale Uygulamasının Etkisi: Seçilmiş İki Eğitim Araştırma Hastanesi Örneği
OSMANGAZİ JOURNAL OF MEDICINE · 09.06.2026 · 48 (4) · 580-589
DOI: 10.20515/otd.1760256 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift OSMANGAZİ JOURNAL OF MEDICINE, online erschienen am 09.06.2026. Verfasst von Cengizhan Kazak und 2 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 29 Literaturangaben. Gefördert von: TÜBİTAK 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı.
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışmanın amacı, İstanbul'da bulunan iki Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde görev yapan hekimlerin tıbbi atık yönetimine ilişkin bilgi ve farkındalık düzeylerini belirlemek ve bilgilendirme temelli bir müdahalenin buna etkisini ölçmektir. Araştırmanın örneklemini, söz konusu hastanelerde görev yapan ve çalışmaya gönüllü olarak katılan toplam 161 hekim oluşturmuştur. Çalışmanın ilk aşamasında tüm katılımcıların tıbbi atık yönetimi farkındalık düzeyleri değerlendirilmiş; ikinci aşamada ise müdahale programına katılmayı kabul eden 60 hekim ile yarı deneysel bir uygulama gerçekleştirilmiştir. Veri toplama araçları; araştırmacılar tarafından hazırlanan demografik bilgi formu, 10 maddelik Tıbbi Atıklar Bilgi Testi ve daha önce geçerlilik ve güvenirlik çalışması yapılmış olan “Hastane Tıbbi Atık Yönetimi Değerlendirme Ölçeği”nden oluşmaktadır. Müdahale sürecinde, broşür dağıtımı, panolara afiş asılması ve sosyal medya içerikleri paylaşımı ile çok yönlü bir bilgilendirme faaliyeti yürütülmüştür. Elde edilen veriler SPSS 25.0 yazılımı kullanılarak analiz edilmiş; normal dağılım göstermeyen değişkenler için Mann Whitney U, Kruskal-Wallis testi, eğitimin etkililiğini değerlendirmek amacıyla son test ön test puanlarının karşılaştırılmasında Wilcoxon işaretli sıralar testi uygulanmıştır. Müdahale sonrasında hem Tıbbi Atıklar Bilgi Testi hem de Hastane Tıbbi Atık Yönetimi Değerlendirme Ölçeği puanlarında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde artış gözlenmiştir. Wilcoxon işaretli sıralar testi sonuçlarına göre, bilgi testi puanlarında Z=5,118, p<0,001, etki büyüklüğü r=0,661; ölçek puanlarında ise Z=5,288, p<0,001, etki büyüklüğü r=0,683 olarak saptanmıştır. Her iki ölçümde de yüksek düzeyde etki büyüklüğü elde edilmesi, bilgilendirme temelli müdahalenin hekimlerin tıbbi atık yönetimine ilişkin bilgi düzeylerini ve farkındalıklarını artırmada anlamlı ve güçlü bir etkiye sahip olduğunu ortaya koymaktadır. Elde edilen bulgular, çok yönlü bilgilendirme faaliyetlerinin, sağlık çalışanlarının tıbbi atık yönetimi konusundaki bilgi ve farkındalık düzeylerini artırmada etkili olduğunu göstermektedir; bu doğrultuda, benzer içeriklerin kurumsal düzeyde sürdürülebilir eğitim programlarına entegre edilmesi önerilmektedir.
Förderung
- TÜBİTAK 2209-A Üniversite Öğrencileri Araştırma Projeleri Destekleme Programı
Zitieren
APA
Kazak, C., Uçar, M. T., & Bektemür, G. (2026). Hekimlerin Hastane Tıbbi Atık Yönetimi Bilgi ve Farkındalık Düzeyleri ile Bir Müdahale Uygulamasının Etkisi: Seçilmiş İki Eğitim Araştırma Hastanesi Örneği. OSMANGAZİ JOURNAL OF MEDICINE, 48(4), 580-589. https://doi.org/10.20515/otd.1760256
Vancouver
Kazak C, Uçar MT, Bektemür G. Hekimlerin Hastane Tıbbi Atık Yönetimi Bilgi ve Farkındalık Düzeyleri ile Bir Müdahale Uygulamasının Etkisi: Seçilmiş İki Eğitim Araştırma Hastanesi Örneği. OSMANGAZİ JOURNAL OF MEDICINE. 2026;48(4):580-589. doi:10.20515/otd.1760256
BibTeX
@article{Kazak2026,
author = {Kazak, Cengizhan and Uçar, Mahmut Talha and Bektemür, Güven},
title = {Hekimlerin Hastane Tıbbi Atık Yönetimi Bilgi ve Farkındalık Düzeyleri ile Bir Müdahale Uygulamasının Etkisi: Seçilmiş İki Eğitim Araştırma Hastanesi Örneği},
journal = {OSMANGAZİ JOURNAL OF MEDICINE},
year = {2026},
volume = {48},
number = {4},
pages = {580--589},
doi = {10.20515/otd.1760256}
}
EUVIMED