Menengicin (Pistacia terebinthus L.) Türkiye’deki iklim sığınaklarının belirlenmesi
Turkish Journal of Forestry | Türkiye Ormancılık Dergisi · 02.11.2026 · 27 · 314-330
DOI: 10.18182/tjf.2016904 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Turkish Journal of Forestry | Türkiye Ormancılık Dergisi, online erschienen am 02.11.2026. Verfasst von Alican Çıvğa. Die Arbeit nennt 56 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Odun dışı orman ürünleri kırsal geçim kaynakları açısından artan bir öneme sahip olmakla birlikte, bu ürünleri sağlayan türlerin iklim değişikliği karşısındaki geleceği çoğunlukla belirsizdir. Bu çalışmada, ekonomik ve kültürel değeri yüksek bir odun dışı orman ürünü türü olan menengicin (Pistacia terebinthus L.) Türkiye’deki güncel ve gelecekteki potansiyel yayılış alanları modellenmiştir. GBIF veri tabanından elde edilen ve temizleme protokolünden geçirilen 204 varlık kaydı ile sekiz biyoiklimsel ve yedi topografik değişken kullanılmıştır. Modelleme biomod2 ortamında 11 algoritmadan oluşan bir topluluk çerçevesiyle yürütülmüştür. Gelecek projeksiyonları, CHELSA v2.1 veri tabanı ve UKESM1-0-LL genel dolaşım modeli kullanılarak 2071 - 2100 dönemi için üç Ortak Sosyoekonomik Yol (SSP1-2.6, SSP3-7.0, SSP5-8.5) altında üretilmiştir. Kurulan 310 modelin 194’ü performans ölçütlerini karşılamış ve nihai topluluk yüksek ayrım gücü sergilemiştir (AUC = 0,923; TSS = 0,707). Yayılışı en güçlü açıklayan değişkenler sıcaklık kökenli olmuş (%51,8), topografik değişkenler açıklayıcılığın %32,9’unu oluşturmuştur. Güncel koşullarda 125.290 km² (ülke yüzölçümünün %16,2’si) olan uygun alan, SSP1-2.6 ve SSP5-8.5 senaryolarında sırasıyla %18,0 ve %19,6 genişlemiş; SSP3-7.0 senaryosunda net değişim -%0,2 ile durağan kalmıştır. Ancak bu durağanlığın altında yüksek bir mekansal devir bulunmakta, güncel uygun alanın yaklaşık üçte biri yer değiştirmektedir. Senaryolar arasındaki farklılıkların sıcaklık değil yağış sıralamasını izlemesi, belirleyici kısıtın su rejimi olduğuna işaret etmektedir. Tüm senaryolarda uygunluğunu koruyan 74.106 km²’lik iklim sığınağı Ege ve Akdeniz kıyı kuşağında kümelenmekte ve yerinde koruma çalışmaları için öncelikli alanlar sunmaktadır.
Zitieren
APA
Çıvğa, A. (2026). Menengicin (Pistacia terebinthus L.) Türkiye’deki iklim sığınaklarının belirlenmesi. Turkish Journal of Forestry | Türkiye Ormancılık Dergisi, 27, 314-330. https://doi.org/10.18182/tjf.2016904
Vancouver
Çıvğa A. Menengicin (Pistacia terebinthus L.) Türkiye’deki iklim sığınaklarının belirlenmesi. Turkish Journal of Forestry | Türkiye Ormancılık Dergisi. 2026;27:314-330. doi:10.18182/tjf.2016904
BibTeX
@article{va2026,
author = {Çıvğa, Alican},
title = {Menengicin (Pistacia terebinthus L.) Türkiye’deki iklim sığınaklarının belirlenmesi},
journal = {Turkish Journal of Forestry | Türkiye Ormancılık Dergisi},
year = {2026},
volume = {27},
pages = {314--330},
doi = {10.18182/tjf.2016904}
}
EUVIMED