Algılanan Dezavantajlı Yaşam Deneyimleri Ölçeğinin Geliştirilmesi
Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi · 28.06.2026 · 26 (2) · 1027-1049
DOI: 10.18037/ausbd.1831895 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, online erschienen am 28.06.2026. Verfasst von Uğur Şeker und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 52 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu araştırmanın amacı, ilk yetişkinlik dönemindeki bireylerin (18-35 yaş) kendilerini maddi durum ve olumsuz aile / çocukluk yaşantıları bağlamında dezavantajlı hissetme durumlarını ölçmeyi amaçlayan bir özbildirim ölçeğinin geliştirilmesidir. Veri toplama araçları olarak Algılanan Dezavantajlı Yaşam Deneyimleri Ölçeği (ADYDÖ) madde havuzu, Beck Umutsuzluk Ölçeği, Kısa Semptom Envanteri - Depresyon alt boyutu ve kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Araştırma üç farklı çalışma grubundan elde edilen verilerle gerçekleştirilmiştir. Birinci veri setinden $(n=512)$ elde edilen verilerle ADYDÖ'nün 20 maddeden oluşan madde havuzuna açımlayıcı faktör analizi (AFA) yapılmış, 18 madde ve iki alt boyuttan oluşan bir yapı elde edilmiştir. Elde edilen yapı toplam varyansın %64,82'sini açıklamıştır. İkinci veri seti $(n=525)$ ile doğrulayıcı faktör analizi (DFA) gerçekleştirilmiş, iki madde ölçekten çıkarılmış ve kabul edilebilir / mükemmel model uyum indeksleri elde edilmiştir $(CFI=.95, GFI .96, TL1=.94, SRMR=.04, RMSEA .07, x2/df=3,70)$. Ölçüt bazlı geçerlik çalışmaları ise üçüncü veri seti $(n=585)$ kullanılarak yapılmış ve toplam puan ve alt boyutlar bazında umutsuzluk ve depresyon değişkenleri ile korelasyon katsayılarının .38 ve .50 aralığında olduğu görülmüştür. Alt boyutlar ve toplam puan bazında Cronbach Alfa ve McDonald Omega katsayılarının .91 ve .93 aralığında olması da güvenilirlik düzeyi için güçlü kanıtlar sunmaktadır. Elde edilen bulgular ışığında 16 madde ve iki alt boyuttan oluşan ADYDÖ'nün, bu araştırmanın çalışma gruplarını oluşturan bireylerden elde edilen veriler bağlamında geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Zitieren
APA
Şeker, U., & Keklik, İ. (2026). Algılanan Dezavantajlı Yaşam Deneyimleri Ölçeğinin Geliştirilmesi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 26(2), 1027-1049. https://doi.org/10.18037/ausbd.1831895
Vancouver
Şeker U, Keklik İ. Algılanan Dezavantajlı Yaşam Deneyimleri Ölçeğinin Geliştirilmesi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2026;26(2):1027-1049. doi:10.18037/ausbd.1831895
BibTeX
@article{eker2026,
author = {Şeker, Uğur and Keklik, İbrahim},
title = {Algılanan Dezavantajlı Yaşam Deneyimleri Ölçeğinin Geliştirilmesi},
journal = {Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi},
year = {2026},
volume = {26},
number = {2},
pages = {1027--1049},
doi = {10.18037/ausbd.1831895}
}
EUVIMED