Yapay Zekâ Destekli Tarihsel Anlatı ve Dijital Hafıza: “Cumhuriyet Vlogları” Üzerine Nitel Bir Durum Çalışması
Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi · 28.03.2026 · 26 (1) · 479-498
DOI: 10.18037/ausbd.1814641 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, online erschienen am 28.03.2026. Verfasst von Alptekin Keskin. Die Arbeit nennt 63 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışma, yapay zekâ destekli dijital sanat anlatılarının tarihsel olayları nasıl temsil ettiğini, kolektif hafızanın dijital medya ortamlarında yeniden inşa sürecini ve duyguların bireysel ile toplumsal düzeydeki üretimini sosyolojik bir bakışla incelemektedir. Örneklem olarak, 7 Haziran 2025’te dijital platformlarda yayımlanan ve Atatürk’ün yaşamını o dönemde yaşamış sıradan bireylerin gözünden kurgusal bir vlog formatında aktaran “Cumhuriyet Vlogları #Veo3” adlı video ele alınmıştır. Bu video aracılığıyla, bireysel anlatılarla kolektif tarih arasında kurulan görsel ve duygusal köprüler; nostalji, ulusal kimlik ve politik temsil ekseninde tartışılmaktadır. Araştırma nitel desende tasarlanmış, yansıtıcı tematik analiz yöntemiyle yürütülmüş ve dört ana tema belirlenmiştir: 1) Dijital simülasyon ve tarihsel gerçekliğin yeniden inşası, 2) Estetikleşen hafıza ve duygulanımsal deneyim, 3) Yeni medyada yeni tarih yazım biçimleri ve görsel-anlatısal kurgular, 4) Atatürk merkezli tarihsel yapı ve kahramanlık imgesi. Bulgular, yapay zekâ ile geliştirilen dijital anlatıların yalnızca teknolojik yenilik düzeyinde kalmadığını; estetik, ideolojik ve duygusal bağlar yoluyla toplumsal anlam üretimine katkı sunduğunu göstermektedir. Cumhuriyet Vlogu örneğinde olduğu gibi, dijital sanat ürünleri artık pasif izlemeye dayalı olmayan; belleği harekete geçiren, tarihsel empatiye zemin hazırlayan ve geçmişi bugünün değerleriyle yeniden yorumlamaya imkân tanıyan anlatı biçimlerine dönüşmektedir. Çalışma, yapay zekânın sanatsal anlatı üzerindeki etkilerini kültürel hafıza, dijital sanat ve tarihsel sosyoloji perspektiflerinden disiplinlerarası biçimde tartışmayı amaçlamaktadır.
Zitieren
APA
Keskin, A. (2026). Yapay Zekâ Destekli Tarihsel Anlatı ve Dijital Hafıza: “Cumhuriyet Vlogları” Üzerine Nitel Bir Durum Çalışması. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 26(1), 479-498. https://doi.org/10.18037/ausbd.1814641
Vancouver
Keskin A. Yapay Zekâ Destekli Tarihsel Anlatı ve Dijital Hafıza: “Cumhuriyet Vlogları” Üzerine Nitel Bir Durum Çalışması. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2026;26(1):479-498. doi:10.18037/ausbd.1814641
BibTeX
@article{Keskin2026,
author = {Keskin, Alptekin},
title = {Yapay Zekâ Destekli Tarihsel Anlatı ve Dijital Hafıza: “Cumhuriyet Vlogları” Üzerine Nitel Bir Durum Çalışması},
journal = {Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi},
year = {2026},
volume = {26},
number = {1},
pages = {479--498},
doi = {10.18037/ausbd.1814641}
}
EUVIMED