Namusun Yeniden İnşası: Şanlıurfa’da Kuşaklar Arası Söylemsel Direnişin Fenomenolojik Analizi
Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi · 28.06.2026 · 26 (2) · 714-733
DOI: 10.18037/ausbd.1802863 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, online erschienen am 28.06.2026. Verfasst von Gıyasettin Yıldız und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 48 Literaturangaben. Gefördert von: Araştırmanın yürütülmesinde herhangi bir fon kullanılmamıştır..
Abstract (Originalsprache)
Bu çalışma, Şanlıurfa’da kadınlar arasında “namus” kavramının kuşaklar arası dönüşümünü analiz etmektedir. Namus literatürü çoğunlukla kavramı kadın bedeni ve cinselliği üzerinden ele alırken, genç kuşakta yükselen etik/adalet eksenli tanımların duygulanımsal (güven, sadakat, iftira, aldatma) mantıkla nasıl kurulduğu görece görünmez kalmaktadır. Fenomenolojik desene dayalı nitel araştırmada amaçlı örnekleme ile seçilen 18-87 yaş aralığında 22 kadınla derinlemesine görüşmeler yapılmış; veriler Braun ve Clarke’ın refleksif tematik analiz yaklaşımıyla çözümlenmiştir. Bulgular, yaşlı kuşak namusu beden ve cinselliğin denetimi, kamusal görünürlük, örtünme ve dinî meşruiyet üzerinden kurarken; genç kuşak namusu adalet, hak, liyakat ve vicdan gibi etik ilkelerle, ayrıca güven ve itibarın korunmasına ilişkin bir ahlaki ekonomi içinde yeniden tanımlamaktadır. Bu dönüşümde eğitim ve medya gibi yapısal dinamiklerin yanı sıra geleneksel kodları kızlarına aktarmayı bilinçli biçimde reddeden “ara kuşak” annelerin mikro düzeydeki “sessiz devrimci” rolü belirleyicidir. Sonuç, genç kadınların namusu yeniden adlandırma pratiği, baskıcı bir kültürel kodun eleştirel bir karşı söyleme dönüştürüldüğü söylemsel direniş ve yeniden sahiplenme olarak yorumlanmaktadır.
Förderung
- Araştırmanın yürütülmesinde herhangi bir fon kullanılmamıştır.
Zitieren
APA
Yıldız, G., & Alagöz, A. (2026). Namusun Yeniden İnşası: Şanlıurfa’da Kuşaklar Arası Söylemsel Direnişin Fenomenolojik Analizi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 26(2), 714-733. https://doi.org/10.18037/ausbd.1802863
Vancouver
Yıldız G, Alagöz A. Namusun Yeniden İnşası: Şanlıurfa’da Kuşaklar Arası Söylemsel Direnişin Fenomenolojik Analizi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2026;26(2):714-733. doi:10.18037/ausbd.1802863
BibTeX
@article{Yldz2026,
author = {Yıldız, Gıyasettin and Alagöz, Adile},
title = {Namusun Yeniden İnşası: Şanlıurfa’da Kuşaklar Arası Söylemsel Direnişin Fenomenolojik Analizi},
journal = {Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi},
year = {2026},
volume = {26},
number = {2},
pages = {714--733},
doi = {10.18037/ausbd.1802863}
}
EUVIMED