EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Avatarlar ile Benlik Sunumu: Proteus Etkisi’nin Çevrim İçi İletişimdeki Rolü

Kadriye Kobak, Dilek Melike Uluçay, Deniz Özyurda Ergen

Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi · 28.06.2026 · 26 (2) · 590-610

DOI: 10.18037/ausbd.1744212 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, online erschienen am 28.06.2026. Verfasst von Kadriye Kobak und 2 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 45 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Dijital çağda avatarlar, çevrim içi ortamlarda benlik sunumunun (self-presentation) baskın bir aracı hâline gelmiş ve bireylerin kendilerini nasıl sunduklarını, başkalarıyla nasıl etkileşime girdiklerini etkilemiştir. Bu çalışma, dijital ortamlarda kullanılan avatar özelliklerinin kullanıcıların davranışlarını, tutumlarını ve benlik algılarını önemli ölçüde etkileyebileceğini öne süren Proteus Etkisi’ni ele alarak avatarların çevrimiçi benlik sunumundaki rolünü araştırmakta, dijital kimliklerin nasıl inşa edildiğini ve avatar bedenlenmesinin bireyler tarafından nasıl algılandığını ortaya çıkarmayı amaçlamaktadır. Çalışmada nitel araştırma yöntemi kullanılarak sanal dünyalarda sıkça avatar kullanan sekiz katılımcıyla yarı yapılandırılmış yüz yüze görüşmeler yapılmış, avatarların, kullanıcıların benlik sunumunu ve bu ortamlardaki davranışlarını ne ölçüde etkilediğini gösteren bulgulara erişilmiştir. Çalışmanın bulgularına göre kullanıcıların dijital dünyada tercih ettikleri avatarları ve bu avatarların görünümleri karşı tarafın kendisi ile iletişim kurmalarında belirleyici olabilmekte; onların sosyal kimliklerini ve benlik algılarını şekillendirebilmektir. Aynı zamanda karşı tarafın avatarının görünümüne verdiği özen dijital dünyada deneyim ve başarı göstergesi olarak yorumlanabilmektedir. Ayrıca, erkek kullanıcıların avatarları aracılığı ile etkileşime girme konusunda daha istekli oldukları, kadın kullanıcıların ise önce kendilerine yaklaşılmadığı sürece bu davranışta bulunmaktan kaçındıkları tespit edilmiştir. Bu bulguyla ilişkili olarak, avatarların stereotipleri pekiştirme potansiyeli olduğu gözlenmiştir. Çalışmanın özgün yönü, dijital oyunlar ve sosyal medya gibi farklı dijital bağlamlarda avatar kullanımının benzer ve ayrışan yönlerini birlikte ele alarak dijital kimlik çalışmalarına disiplinler arası bir katkı sunması ve nicel olarak desenlenmiş çalışmalardan farklı olarak kullanıcı deneyimine dayanmasıdır.

Zitieren

APA

Kobak, K., Uluçay, D. M., & Ergen, D. Ö. (2026). Avatarlar ile Benlik Sunumu: Proteus Etkisi’nin Çevrim İçi İletişimdeki Rolü. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 26(2), 590-610. https://doi.org/10.18037/ausbd.1744212

Vancouver

Kobak K, Uluçay DM, Ergen DÖ. Avatarlar ile Benlik Sunumu: Proteus Etkisi’nin Çevrim İçi İletişimdeki Rolü. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi. 2026;26(2):590-610. doi:10.18037/ausbd.1744212

BibTeX
@article{Kobak2026,
  author = {Kobak, Kadriye and Uluçay, Dilek Melike and Ergen, Deniz Özyurda},
  title = {Avatarlar ile Benlik Sunumu: Proteus Etkisi’nin Çevrim İçi İletişimdeki Rolü},
  journal = {Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi},
  year = {2026},
  volume = {26},
  number = {2},
  pages = {590--610},
  doi = {10.18037/ausbd.1744212}
}
Kostenlos starten →