Niceliksel işgören artışından niteliksel eksikliğe giden yol
Hitit Sosyal Bilimler Dergisi · 30.04.2026 · 19 (1) · 1-26
DOI: 10.17218/hititsbd.1711690 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Hitit Sosyal Bilimler Dergisi, online erschienen am 30.04.2026. Verfasst von Mustafa Cihan Yaralı. Die Arbeit nennt 60 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Günümüzde örgütlerin büyüme stratejileri çoğunlukla personel sayısındaki artış üzerinden şekillenmekte ve bu durum karar vericiler tarafından kurumsal başarının temel göstergelerinden biri olarak değerlendirilmektedir. Ancak niceliksel personel artışının örgüt içi niteliksel yapılar üzerindeki etkileri çoğu zaman yeterince sorgulanmamakta ve stratejik biçimde yönetilmemektedir. Bu çalışma, farklı sektörlerde niceliksel personel artışının çalışan niteliği, motivasyon, performans ölçütleri ve örgütsel verimlilik üzerindeki etkilerini bütüncül bir yaklaşımla incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmanın temel problemi, istihdamda sayısal artışın sağlandığı durumlarda iş analizleri, insan kaynakları uygulamaları ve yetkinlik temelli işe alım süreçlerinin ihmal edilmesi sonucunda ortaya çıkan niteliksel eksikliklerin örgütsel performansa yansımalarıdır. Alanyazında insan kaynakları yönetimi, performans değerlendirme sistemleri ve örgütsel büyüme konularında çok sayıda çalışma bulunmasına rağmen, özellikle sektörel karşılaştırmalar temelinde niceliksel büyümenin niteliksel sonuçlarını ele alan araştırmaların sınırlı olduğu görülmektedir. Bu çalışma, söz konusu boşluğu doldurmayı hedefleyerek farklı sektörlerden elde edilen nitel veriler doğrultusunda özgün bir analiz sunmaktadır. Araştırma kapsamında sağlık, otomotiv, turizm, lojistik, yazılım, gıda ve finans sektörlerinde görev yapan yedi üst düzey yönetici ile yarı yapılandırılmış derinlemesine mülakatlar gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler tematik analiz yöntemiyle değerlendirilmiştir. Kodlama sürecinde iş analizi uygulamalarının yetersizliği, kontrolsüz büyümenin kurumsal kültüre etkisi, nitelik–görev uyumsuzluğu ile motivasyon ve aidiyet sorunları başat temalar olarak öne çıkmıştır. Araştırma bulguları, niceliksel personel artışının yalnızca insan kaynağı kapasitesini artırmakla kalmadığını, aynı zamanda örgütsel yapı ve kültür üzerinde önemli baskılar yarattığını göstermektedir. İş analizi süreçlerinin zayıflaması, işe alım kriterlerinin yüzeyselleşmesi ve performans ölçütlerinin belirsizleşmesi ile birlikte değerlendirildiğinde, niceliksel büyümenin çalışan motivasyonu ve örgütsel bağlılık üzerinde olumsuz etkiler yarattığı görülmektedir. Sonuç olarak çalışma, sayısal artış ile niteliksel sürdürülebilirlik arasındaki dengeyi gözeten stratejik bir insan kaynakları yönetimi modeline duyulan ihtiyacı vurgulamakta ve politika yapıcılar ile uygulayıcılara yönelik öneriler sunmaktadır.
Zitieren
APA
Yaralı, M. C. (2026). Niceliksel işgören artışından niteliksel eksikliğe giden yol. Hitit Sosyal Bilimler Dergisi, 19(1), 1-26. https://doi.org/10.17218/hititsbd.1711690
Vancouver
Yaralı MC. Niceliksel işgören artışından niteliksel eksikliğe giden yol. Hitit Sosyal Bilimler Dergisi. 2026;19(1):1-26. doi:10.17218/hititsbd.1711690
BibTeX
@article{Yaral2026,
author = {Yaralı, Mustafa Cihan},
title = {Niceliksel işgören artışından niteliksel eksikliğe giden yol},
journal = {Hitit Sosyal Bilimler Dergisi},
year = {2026},
volume = {19},
number = {1},
pages = {1--26},
doi = {10.17218/hititsbd.1711690}
}
EUVIMED