EUVIMEDEUVIMED entdecken
Crossref

Yapay zekâ çağında coğrafya: Mekânsal veri, analiz ve disipliner dönüşüm

Mazlum Ar

Türk Coğrafya Dergisi · 30.06.2026 · (89) · 219-232

DOI: 10.17211/tcd.1912647 ↗

Kurz gefasst

Fachartikel in der Zeitschrift Türk Coğrafya Dergisi, online erschienen am 30.06.2026. Verfasst von Mazlum Ar. Die Arbeit nennt 77 Literaturangaben.

AbstractBibliografische AngabenZitierenVerwandte Studien

Abstract (Originalsprache)

Bu çalışma, yapay zekâ (YZ) ile coğrafya arasındaki çok boyutlu ilişkiyi disiplinin tarihsel gelişimi, güncel uygulama alanları, epistemolojik dönüşümleri ve etik sonuçları çerçevesinde bütüncül bir perspektifle incelemektedir. Son yıllarda makine öğrenmesi, derin öğrenme ve büyük veri analitiği gibi teknolojik gelişmeler, coğrafi bilgi üretimi ve mekânsal analiz süreçlerini köklü biçimde dönüştürmüştür. Bu dönüşüm coğrafya ve alt araştırma alanlarında yeni araştırma olanaklarını ortaya çıkarmıştır. Bununla birlikte YZ’nin coğrafyaya entegrasyonu yalnızca metodolojik bir yenilik değil, daha ziyade coğrafi bilginin üretim biçimlerini, bilgi üretimindeki aktörleri ve disiplinin ontolojik temellerini yeniden düşünmeyi gerektiren bir dönüşümü ifade etmektedir. Bu araştırma, GeoAI kavramını disiplinlerarası bir çerçevede ele alarak YZ’nin coğrafyada ortaya çıkardığı epistemolojik ve ontolojik değişimleri posthümanist coğrafya tartışmaları bağlamında değerlendirmektedir. Ayrıca algoritmik önyargı, veri gizliliği, dijital bölünme ve derin sahte coğrafya gibi etik sorunları analiz ederek YZ temelli mekânsal bilgi üretiminin sonuçlarını tartışmaktadır. Çalışma, YZ çağında coğrafyanın rolünün yalnızca veri işleyen bir disiplin olmaktan çıkarak mekânsal bilginin bağlamsal yorumunu sağlayan ve politika üretim süreçlerine katkı sunan kritik bir alan olarak yeniden konumlandığını ileri sürmektedir.

Zitieren

APA

Ar, M. (2026). Yapay zekâ çağında coğrafya: Mekânsal veri, analiz ve disipliner dönüşüm. Türk Coğrafya Dergisi, 219-232. https://doi.org/10.17211/tcd.1912647

Vancouver

Ar M. Yapay zekâ çağında coğrafya: Mekânsal veri, analiz ve disipliner dönüşüm. Türk Coğrafya Dergisi. 2026:219-232. doi:10.17211/tcd.1912647

BibTeX
@article{Ar2026,
  author = {Ar, Mazlum},
  title = {Yapay zekâ çağında coğrafya: Mekânsal veri, analiz ve disipliner dönüşüm},
  journal = {Türk Coğrafya Dergisi},
  year = {2026},
  number = {89},
  pages = {219--232},
  doi = {10.17211/tcd.1912647}
}
Kostenlos starten →