Birlikte Yaşlanmanın Sırrı: Evliliği Uzun Süreli Kılmayı Etkileyen Psikososyal Faktörler
İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi · 30.06.2026 · 15 (2) · 1267-1295
DOI: 10.15869/itobiad.1856601 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, online erschienen am 30.06.2026. Verfasst von Cansu Aksoy und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 103 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Bu araştırmanın amacı, 20 yıl ve daha fazla süre evli kalan bireylerin evliliklerini sürdürmelerine katkı sağlayan psikososyal etkenleri derinlemesine incelemektir. Literatürde evliliğin sürdürülebilirliğine ilişkin çalışmaların çoğunlukla boşanma nedenleri, risk etkenleri ve evlilik sorunları üzerinde yoğunlaştığı görülmektedir. Buna karşılık uzun süreli evlilikleri destekleyen koruyucu psikososyal dinamiklerin bireylerin öznel deneyimleri üzerinden yeterince ele alınmadığı görülmektedir. Bu doğrultuda bu araştırmada, uzun süreli evliliklerin hangi ilişkisel, bireysel ve toplumsal süreçlerle sürdürüldüğü sorusuna odaklanılmıştır. Araştırma, nitel araştırma yaklaşımı çerçevesinde fenomenolojik desen kullanılarak yürütülmüştür. Katılımcıların belirlenme sürecinde amaçlı örnekleme yöntemi temel alınmıştır. Bu doğrultuda araştırmanın çalışma grubunu, Samsun ilinde ikamet eden ve en az 20 yıl boyunca evliliğini sürdüren 7’si kadın ve 7’si erkek olmak üzere toplam 14 evli katılımcı oluşturmuştur. Araştırmanın verileri, araştırmacılar tarafından oluşturulan Kişisel Bilgi Formu ve Yarı Yapılandırılmış Görüşme Formu kullanılarak elde edilmiş ve tematik analiz yöntemi ile çözümlenmiştir. Araştırmanın bulguları, uzun süreli evliliği destekleyen psikososyal etkenlerin iletişim, güven ve sadakat, sorunlarla başa çıkma, özerklik, ebeveynlik, finansal yönetim ve toplumsal normlar olmak üzere yedi ana tema altında toplandığını göstermiştir. Ayrıca bulgular, evlilik sürekliliğinin tek bir etkene bağlı olmadığına ve bu doğrultuda açık ve doğrudan iletişim, güvene dayalı ilişki iklimi, etkili çatışma ve stres yönetimi, bireysel alan ile ortak yaşam arasındaki dengenin korunması, ebeveynlikte uyum, ekonomik kararların ortaklaşa yürütülmesi ve toplumsal normların birlikte işleyişine dayandığına işaret etmektedir. Sonuç olarak evliliği uzun süreli kılmaya katkı sağlayan bu etkenlerin birbirinden bağımsız değil, karşılıklı olarak birbirini güçlendiren ilişkisel mekanizmalar şeklinde çalıştığı görülmüştür. Bu çerçevede, uzun süreli evlilikleri desteklemeye yönelik aile danışmanlığı, çift danışmanlığı ve psikoeğitim uygulamalarının bu çok boyutlu yapıyı dikkate alacak biçimde planlanması önerilmektedir.
Zitieren
APA
Aksoy, C., & Altınışık, M. S. (2026). Birlikte Yaşlanmanın Sırrı: Evliliği Uzun Süreli Kılmayı Etkileyen Psikososyal Faktörler. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 15(2), 1267-1295. https://doi.org/10.15869/itobiad.1856601
Vancouver
Aksoy C, Altınışık MS. Birlikte Yaşlanmanın Sırrı: Evliliği Uzun Süreli Kılmayı Etkileyen Psikososyal Faktörler. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi. 2026;15(2):1267-1295. doi:10.15869/itobiad.1856601
BibTeX
@article{Aksoy2026,
author = {Aksoy, Cansu and Altınışık, Mustafa Selim},
title = {Birlikte Yaşlanmanın Sırrı: Evliliği Uzun Süreli Kılmayı Etkileyen Psikososyal Faktörler},
journal = {İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi},
year = {2026},
volume = {15},
number = {2},
pages = {1267--1295},
doi = {10.15869/itobiad.1856601}
}
EUVIMED