O kobiecych słabościach w codzienności. Obraz doświadczenia dolegliwości cielesnych w korespondencji Franciszki Urszuli z Wiśniowieckich Radziwiłłowej (1705-1753) oraz Anny Ludwiki z Mycielskich Radziwiłłowej (1729-1771)
Sensus Historiae · 30.10.2026 · 64 (3) · 15-34
DOI: 10.14746/sh.2026.64.3.002 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Sensus Historiae, online erschienen am 30.10.2026. Verfasst von Bernadetta Manyś. Die Arbeit nennt 40 Literaturangaben. Der Volltext ist frei zugänglich (Open Access, CC BY-SA 4.0).
Abstract (Originalsprache)
Artykuł podejmuje problem kobiecego doświadczenia słabości cielesnej w XVIII w. na podstawie analizy korespondencji Franciszki Urszuli z Wiśniowieckich Radziwiłłowej oraz Anny Ludwiki z Mycielskich Radziwiłłowej, kierowanej do Michała Kazimierza Radziwiłła „Rybeńki”. Celem rozważań jest uchwycenie sposobów komunikowania dolegliwości oraz ich znaczenia w kontekście codzienności, relacji rodzinnych i ról społecznych pełnionych przez kobiety. Autorka koncentruje się na analizie strategii epistolarnych, za pomocą których magnatki nadawały sens własnym doświadczeniom cielesnym. Przeprowadzona analiza ukazuje, że słabość - związana zarówno z chorobą, jak i doświadczeniami reprodukcyjnymi - stanowiła istotny element kobiecej codzienności oraz ważny komponent narracji listowej. Pomimo różnic biograficznych i odmiennych relacji z adresatem, obie kobiety w zbliżony sposób konstruowały narrację o słabości, wpisując ją w szerszy kontekst społecznych i kulturowych uwarunkowań epoki. Dolegliwości pełniły zatem funkcję komunikatu społecznego: służyły nie tylko informowaniu o stanie zdrowia, ale przede wszystkim uzasadniały ograniczoną aktywność magnatek oraz legitymizowały niewywiązywanie się z obowiązków. Jednocześnie listy odsłaniają częściowy obraz codzienności, ukazując głównie skalę ograniczeń z jakimi zmagały się kobiety. Mimo dręczących ich ciała słabości, autorki podkreślały swoją aktywność i zaangażowanie w życie rodzinne oraz towarzyskie, akcentując troskę o interesy domu.
Zitieren
APA
Manyś, B. (2026). O kobiecych słabościach w codzienności. Obraz doświadczenia dolegliwości cielesnych w korespondencji Franciszki Urszuli z Wiśniowieckich Radziwiłłowej (1705-1753) oraz Anny Ludwiki z Mycielskich Radziwiłłowej (1729-1771). Sensus Historiae, 64(3), 15-34. https://doi.org/10.14746/sh.2026.64.3.002
Vancouver
Manyś B. O kobiecych słabościach w codzienności. Obraz doświadczenia dolegliwości cielesnych w korespondencji Franciszki Urszuli z Wiśniowieckich Radziwiłłowej (1705-1753) oraz Anny Ludwiki z Mycielskich Radziwiłłowej (1729-1771). Sensus Historiae. 2026;64(3):15-34. doi:10.14746/sh.2026.64.3.002
BibTeX
@article{Many2026,
author = {Manyś, Bernadetta},
title = {O kobiecych słabościach w codzienności. Obraz doświadczenia dolegliwości cielesnych w korespondencji Franciszki Urszuli z Wiśniowieckich Radziwiłłowej (1705-1753) oraz Anny Ludwiki z Mycielskich Radziwiłłowej (1729-1771)},
journal = {Sensus Historiae},
year = {2026},
volume = {64},
number = {3},
pages = {15--34},
doi = {10.14746/sh.2026.64.3.002}
}
EUVIMED