BAHREYN’İN İRAN’DAN AYRILMASINDA İNGİLTERE’NİN ROLÜ
Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi · 12.08.2026 · (53) · 923-951
DOI: 10.14520/adyusbd.1947566 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, online erschienen am 12.08.2026. Verfasst von Yılmaz Karadeniz. Die Arbeit nennt 44 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Kaçar idaresi döneminde İran’ın Bahreyn üzerindeki egemenlik iddiası tarihsel olarak Safevî dönemine kadar gitmektedir. Ancak 18. yüzyıl sonlarından itibaren merkezi otoritenin zayıflaması, özellikle Fars Körfezi’nin güney kıyılarında yerel Arap hanedanlarının güç kazanmasına yol açmıştır. Bu bağlamda Bahreyn’de El Halife Hanedanı öne çıkmış ve adada fiilî kontrol sağlamıştır. 19. yüzyıla gelindiğinde ise İngiltere’nin İran ve körfezdeki çıkarları belirginleşmiştir. Hindistan güzergâhındaki Fars Körfezi ve adaların Hindistan yolu üzerinde stratejik bir geçiş hattında bulunmaları, İngiltere’nin sömürgecilik hedeflerinde ilk sırada yer almıştır. Bu nedenle İngiltere, bölgede deniz güvenliğini sağlama bahanesiyle bir dizi anlaşma yaparak yerel şeyhlikler üzerinde nüfuz kurmuştur. Bahreyn ile yaptığı 1861 anlaşması ile bu adanın dış ilişkilerini fiilen kendi kontrolüne geçirmiştir. Böylece İran’ın Bahreyn üzerindeki egemenlik iddiası uluslararası alanda zayıflatılmıştır. Bu çalışma, tarihsel araştırma yöntemine dayalı kütüphane yöntemi ve bilgi analizi ile betimleme, karşılaştırma ve içerik analizine dayanarak, İngiltere’nin Bahreyn’e müdahalesi ve İran’dan ayrılması sürecini incelemeyi amaçlamaktadır.
Zitieren
APA
Karadeniz, Y. (2026). BAHREYN’İN İRAN’DAN AYRILMASINDA İNGİLTERE’NİN ROLÜ. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 923-951. https://doi.org/10.14520/adyusbd.1947566
Vancouver
Karadeniz Y. BAHREYN’İN İRAN’DAN AYRILMASINDA İNGİLTERE’NİN ROLÜ. Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi. 2026:923-951. doi:10.14520/adyusbd.1947566
BibTeX
@article{Karadeniz2026,
author = {Karadeniz, Yılmaz},
title = {BAHREYN’İN İRAN’DAN AYRILMASINDA İNGİLTERE’NİN ROLÜ},
journal = {Adıyaman Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi},
year = {2026},
number = {53},
pages = {923--951},
doi = {10.14520/adyusbd.1947566}
}
EUVIMED