Depremin İnsan-Mekân İlişkileri Üzerindeki Etkilerinin Çevre Psikolojisi Bağlamında İncelenmesi: Nitel Bir Çalışma
Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi · 27.06.2025 · 15 (1) · 225-245
DOI: 10.13114/mjh.1553762 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi, online erschienen am 27.06.2025. Verfasst von Dilara Turgut und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 66 Literaturangaben. Gefördert von: Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu.
Abstract (Originalsprache)
Deprem, etkilenen bölgelerdeki bireylerin mekânsal algılarını derinden etkileyen önemli fiziksel, psikolojik ve sosyal bozulmalara neden olmuştur. Bu çalışma, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depreminin insan-mekân ilişkileri üzerindeki etkisini çevre psikolojisi merceğinden araştırmaktadır. Çalışmada, Hatay ilinin Kırıkhan ilçesinde depreme yakalanan 14 depremzede ile derinlemesine görüşme yapılmıştır ve ev, bina ve kente ilişkin mekân algılarındaki değişim incelenmiştir. Katılımcılar, ev algılarında köklü bir değişiklik olduğunu, evlerini artık güvenli veya tanıdık bir mekân olarak görmediklerini bildirmiştir. Birçoğu, güvenlik endişeleri nedeniyle önceki ikametgâhlarına göre prefabrik ev gibi betonarme olmayan binaları tercih ettiğini ve konteynerlardan ayrılmak istemediğini belirtmiştir. Bina algısı açısından, katılımcıların depremden önce tercih ettiği yüksek katlı binalara güçlü bir tepki geliştirdiği, ayrıca binanın yapım yılının da önemli bir kriter olarak algılandığı tespit edilmiştir. Son olarak, kent yaşamına ilişkin algılarda da değişiklik olduğu; kentteki sosyalleşme fırsatlarının ve toplumla kurulan bağın zedelendiği; ayrıca bazı katılımcıların güvenlik için kırsal alanlara taşınma isteğini dile getirirken, diğerlerinin risklere rağmen kentsel ortamlarda yaşamaya devam etmeyi seçtiği görülmüştür.Bulgular, doğal afetlerin insan-mekân ilişkilerini nasıl değiştirdiğine ışık tutarak çevre psikolojisi literatürüne katkıda bulunmaktadır. Ek olarak, şehir plancıları ve politika yapıcılarına, evlerin ve kentlerin afet sonrası yeniden inşasında güvenliği ve psikolojik refahı göz önünde bulundurmaları için önemli veriler sunmaktadır.
Förderung
- Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu
Zitieren
APA
Turgut, D., & Balcı, E. (2025). Depremin İnsan-Mekân İlişkileri Üzerindeki Etkilerinin Çevre Psikolojisi Bağlamında İncelenmesi: Nitel Bir Çalışma. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi, 15(1), 225-245. https://doi.org/10.13114/mjh.1553762
Vancouver
Turgut D, Balcı E. Depremin İnsan-Mekân İlişkileri Üzerindeki Etkilerinin Çevre Psikolojisi Bağlamında İncelenmesi: Nitel Bir Çalışma. Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi. 2025;15(1):225-245. doi:10.13114/mjh.1553762
BibTeX
@article{Turgut2025,
author = {Turgut, Dilara and Balcı, Ecrin},
title = {Depremin İnsan-Mekân İlişkileri Üzerindeki Etkilerinin Çevre Psikolojisi Bağlamında İncelenmesi: Nitel Bir Çalışma},
journal = {Akdeniz İnsani Bilimler Dergisi},
year = {2025},
volume = {15},
number = {1},
pages = {225--245},
doi = {10.13114/mjh.1553762}
}
EUVIMED