Örnek Üretme Yaklaşımı ile Ortaokul Öğrencilerinin İstatistiksel Okuryazarlık Düzeylerinin Belirlenmesi
Ege Eğitim Dergisi · 17.03.2026 · 27 (1)
DOI: 10.12984/egeefd.1802128 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Ege Eğitim Dergisi, online erschienen am 17.03.2026. Verfasst von Behice Nur Kalkan und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 78 Literaturangaben. Gefördert von: Çalışma için herhangi bir kamu, ticari veya kâr amacı gütmeyen kuruluştan mali destek alınmamıştır..
Abstract (Originalsprache)
ÖzBu araştırma, ortaokul öğrencilerinin istatistiksel okuryazarlık düzeylerini kendi ürettikleri örnekler bağlamında incelemeyi amaçlamaktadır. Tarama modelinde yürütülen çalışma, Ankara’daki bir devlet ortaokulunda öğrenim gören 8. sınıf öğrencileriyle gerçekleştirilmiştir. Veriler, araştırmacı tarafından geliştirilen İstatistiksel Okuryazarlık Envanteri (N=183), Örnek Üretme Temelli İstatistiksel Okuryazarlık Envanteri (N=80) ve klinik mülakatlar (N=6) aracılığıyla toplanmış; Rasch Ölçüm Modeli ve içerik analiziyle çözümlenmiştir. Bulgular, her iki envantere katılan ortak katılımcıların (N=72) karşılaştırmalı analizlerinde öğrencilerin istatistiksel okuryazarlık düzeylerinin Watson’un modeline göre ilk üç düzeyde toplandığını göstermiştir. Örnek üretme gerektiren görevlerde zorlanan öğrencilerin, istatistiği matematiksel bir yapı olarak kavramakta güçlük çektikleri ve veri temelli çıkarımlar yerine öznel yargılar kullandıkları, tanıdık bağlamların analitik düşünmeyi engelleyebildiği belirlenmiştir. Örnek üretmenin öğrencilerin düzeylerini ayırt etmede etkili olduğu, ayrıca kavramsal anlamayı derinleştirme potansiyeli taşıdığı görülmüştür. Araştırma, örnek üretme etkinliklerinin öğrencileri bilişsel olarak daha fazla etkinleştirdiğini ve istatistiksel okuryazarlığın bağlamsal ve eleştirel boyutlarının öğretim programlarında daha güçlü biçimde vurgulanması gerektiğini ortaya koymaktadır.
Förderung
- Çalışma için herhangi bir kamu, ticari veya kâr amacı gütmeyen kuruluştan mali destek alınmamıştır.
Zitieren
APA
Kalkan, B. N., & Kaya, Y. S. (2026). Örnek Üretme Yaklaşımı ile Ortaokul Öğrencilerinin İstatistiksel Okuryazarlık Düzeylerinin Belirlenmesi. Ege Eğitim Dergisi, 27(1). https://doi.org/10.12984/egeefd.1802128
Vancouver
Kalkan BN, Kaya YS. Örnek Üretme Yaklaşımı ile Ortaokul Öğrencilerinin İstatistiksel Okuryazarlık Düzeylerinin Belirlenmesi. Ege Eğitim Dergisi. 2026;27(1). doi:10.12984/egeefd.1802128
BibTeX
@article{Kalkan2026,
author = {Kalkan, Behice Nur and Kaya, Yasemin Saglam},
title = {Örnek Üretme Yaklaşımı ile Ortaokul Öğrencilerinin İstatistiksel Okuryazarlık Düzeylerinin Belirlenmesi},
journal = {Ege Eğitim Dergisi},
year = {2026},
volume = {27},
number = {1},
doi = {10.12984/egeefd.1802128}
}
EUVIMED