GÖRÜCÜLÜK GELENEKLERİ: TÜRK ETNOPEDAGOJİSİNDE TEMSİL VE ONAY
Motif Akademi Halk Bilimi Dergisi · 21.06.2026 · 19 (54) · 728-749
DOI: 10.12981/mahder.1900007 ↗Kurz gefasst
Fachartikel in der Zeitschrift Motif Akademi Halk Bilimi Dergisi, online erschienen am 21.06.2026. Verfasst von F. Gül Gürbüz und 1 weiteren Autor:innen. Die Arbeit nennt 45 Literaturangaben.
Abstract (Originalsprache)
Görücülük, bir genç kızın ailesinden aldığı terbiyenin ve ailesinin saygınlığının dışarıdan gelen kişilerce değerlendirildiği bir karşılaşma ve onay sürecidir. Bu makalenin konusu, Türk kültüründe bir genç kızın evliliğe uygunluğunun anlaşıldığı yaygın bir gelenek olan görücülükte; aile içinde kazanılan terbiyenin hizmet, hürmet ve mekân düzeni üzerinden nasıl temsil edilip değerlendirildiğidir. Bu bakımdan görücülük; oturuş-kalkış, bakış, söz alma sırası, ikram akışı ve nesne düzeni gibi küçük fakat anlam taşıyan işaretlerin etnopedagojik bir değerlendirme düzenine dönüştüğü bir karşılaşma olarak incelenmiştir. Terbiyenin aile içinde kazanılıp kuşaktan kuşağa aktarıldığı eğitim düzeni, çalışmada etnopedagoji kavramıyla karşılanmaktadır. Konya/Meram sahasında gerçekleştirilen görüşme ve gözlem verilerine göre görücülerin en çok dikkat ettiği göstergeler arasında yer alan hizmet ve hürmet, görücülükte temsil diline dönüşmekte; gelin adayının uygunluğu, bu icra üzerinden anlaşılmaktadır. Misafirin ağırlandığı oda, oturma planı, nesne seçimi ve ikram sırası da gelin adayının toplumsal yeterliliğine dair sessiz mesajlar taşımaktadır. Bulgular, görücülüğün davranış ölçüsü ile mekân düzeninin kesiştiği bir değerlendirme mantığına dayandığını göstermektedir. Çalışma ayrıca, görücülüğün modernleşme ve dijitalleşme etkisiyle geçirdiği dönüşümü ele almakta; geleneğin güncel koşullarda biçim değiştirip dijital arayüzlere taşınsa da terbiyeyi değerlendiren ve onaylayan temel etnopedagojik işlevini sürdürdüğünü göstermektedir.
Zitieren
APA
Gürbüz, F. G., & Çobanoğlu, Ö. (2026). GÖRÜCÜLÜK GELENEKLERİ: TÜRK ETNOPEDAGOJİSİNDE TEMSİL VE ONAY. Motif Akademi Halk Bilimi Dergisi, 19(54), 728-749. https://doi.org/10.12981/mahder.1900007
Vancouver
Gürbüz FG, Çobanoğlu Ö. GÖRÜCÜLÜK GELENEKLERİ: TÜRK ETNOPEDAGOJİSİNDE TEMSİL VE ONAY. Motif Akademi Halk Bilimi Dergisi. 2026;19(54):728-749. doi:10.12981/mahder.1900007
BibTeX
@article{Grbz2026,
author = {Gürbüz, F. Gül and Çobanoğlu, Özkul},
title = {GÖRÜCÜLÜK GELENEKLERİ: TÜRK ETNOPEDAGOJİSİNDE TEMSİL VE ONAY},
journal = {Motif Akademi Halk Bilimi Dergisi},
year = {2026},
volume = {19},
number = {54},
pages = {728--749},
doi = {10.12981/mahder.1900007}
}
EUVIMED